Tagarchief: hartig

Kikkererwtenpannenkoek glutenvrij

Deze hartige glutenvrije kikkererwten-pannenkoekjes zijn heel geschikt als bijgerecht bij een warme maaltijd. Regelmatig krijg ik vragen over het gebruik van kikkererwtenmeel en ik heb daarom twee glutenvrije recepten gemaakt: één waarbij waarbij ik dit meel een dag heb laten fermenteren en een andere waarbij ik de fermentatie versnelde door er glutenvrij haverdesem aan toe te voegen. Het werkte allebei erg goed, de erwtensmaak van het meel werd nog intensiever en de koekjes werden lekker luchtig tijdens het verhitten in de pan. Er is heel weinig olie nodig om ze te bakken. Gecombineerd met kruiden is het een aparte vervanging van aardappelen of pasta of brood samen met een frisse salade. Er zit ook veel eiwit in dit meel zodat het ook voor een deel vlees kan vervangen. Gebruik kikkererwtenmeel met het glutenvrije logo.

kikkererwtenpannenk-glu-kl

hartige kikkererwtenpannenkoekjes

Wat heb je nodig voor 13 kleine glutenvrije kikkererwtenpannenkoekjes?

120 gram kikkererwtenmeel
170 gram lauwwarm water
later toevoegen:
rozemarijn, groene pizzakruiden
zout, peper
olijfolie om in te bakken

De bereiding:

Ruim een dag van te voren neem je 120 gram kikkererwtenmeel en 170 gram lauwwarm water en roer dit goed tot een papje in een grote soepkom. De dikte van het papje moet die van dikke vloeibare yoghurt hebben. Dek dit af met een losse deksel en zet het 24 uur weg om te fermenteren.
Voeg zout, peper en 1 eetlepel vers geknipte rozemarijn toe, vlak voor het bakken, en roer het kort door.
Bak de pannenkoekjes in een koekenpan door 6 eetlepels deeg naast elkaar in de pan te leggen met een weinig olijfolie, 2-3 minuten per kant. Als ze lichtbruin zijn dan keer je ze om. Er is weinig vet voor nodig om te bakken. Enkele grote pannenkoeken is ook een mogelijkheid natuurlijk. Lekker met een salade van geraspte wortel en gare rode biet met hüttenkäse of verse geraspte kaas erover bij de lunch of als bijgerecht voor een warme maaltijd met een sappig groenten-vleespannetje of een vleesvervanging.

Een variatie hierop zijn de zuurdesempannenkoekjes die ik een tijdje later bedacht. Hierbij heb ik 240 gram kikkererwtenmeel plus 340 gram lauwwarm water gemengd in een mengkom met 50 gram glutenvrije haverzuurdesem plus de groene kruiden, zonder het zout. Ook dit afdekken met een losse deksel. Dit gaf een geweldige stimulans aan de fermentatie, die ging natuurlijk nog sneller en het deeg werd heel luchtig.

kikkerwrtnpnnkk zrdsm kl

dikkere luchtige pannenkoekjes van kikkererwtenmeel met zuurdesem

Binnen 24 uur kon ik al gaan bakken. Ik had het beslag één keer goed doorgeroerd vóór de nacht. Daarna liet ik het afgedekt met een bord op de kom rustig staan en voor het bakken in de namiddag niet meer doorgeroerd om het zo luchtig mogelijk te houden. Ik nam voorzichtig een flinke opscheplepel beslag uit de mengkom.
Een weinig olie in de koekenpan en daarna bakte ik de dikkere koekjes aan beide zijden mooi bruin in een paar minuten aan elke kant op een matig vuur. Ook deze koekjes hadden een intense erwtensmaak. Zout kun je er later ook over strooien indien nodig. Neem er een pittig groente-vlees(vervanging)stoofschoteltje bij met tomato frito erin en strooi er wat geraspte kaas over.
Deze kikkererwtenkoekjes kun je goed invriezen en later opwarmen dus een dubbele portie maken gaat prima.

 

Molenaarsbrood voor Zarathoestra – bevat gluten

Nietzsche heeft me geïnspireerd tot het maken van een speciaal hartig brood in de vorm van een ronde slang die zichzelf opeet, een zogenaamde ouroboros, een oud symbool van eeuwige wederkeer. In het verbazend knap geschreven boek Zo sprak Zarathoestra daagt Zarathoestra allerlei groepen mensen en individuen uit om zelf na te denken over  hun aardse leven zonder een God. De uitdaging is je leven bewust zo te leven dat je eeuwig zou willen wederkeren op aarde. Zelf ondergaat Zarathoestra in het boek vele denkprocessen en overwint tegenslagen bij het brengen van zijn boodschap. Nietzsche verleidt ons als een slang in zijn dichterlijke boek om zelf zin en betekenis aan ons leven te geven. Alles is even banaal in het leven maar dit geeft ook de kans er iets van te maken: honger, kou en andere lichamelijkheid zoals ziektes horen er dus bij en geven spanningen waartegen  dagelijks strijd moet worden geleverd.

Ik maakte een extra hoofdstuk voor Zo sprak Zarathoestra, in Nietzsches literaire stijl, wat je hieronder kunt lezen. Zarathoestra vertelt hierin aan een broeder over zijn ontmoeting met een molenaar. Deze molenaar schenkt hem een bijzonder brood.

Over de schenkende molenaar

“Waarom sluipt u zo schuw door de schemering, Zarathoestra? En wat verbergt u behoedzaam onder uw mantel?
Is het een schat die u is geschonken? Of begeeft u zich nu zelf op het dievenpad, o vriend van de kwaden? ”
“Voorwaar broeder”, sprak Zarathoestra, “het is een schat die mij is geschonken: een kleine waarheid is het die ik draag. Toen ik vandaag een lange wandeling maakte en langs een molen liep kwam ik een oude molenaar tegen en deze sprak:
“Veel heeft Zarathoestra tot ons molenaars gesproken, maar nog nooit sprak hij over molenaars of over het maken van brood.”
En Zarathoestra antwoordde hem lachend: “Brood? Maar juist brood hebben kluizenaars niet.”
De molenaar protesteerde: “Hoor nu toch Zarathoestra, hoe moet ik u nu noemen? Bent u een asceet? Gaat iemand daarvoor naar grote en hoge bergen, om eenzaam brodeloze maaltijden te eten? ”
“Wees opgewekt”, antwoordde Zarathoestra hem, “zoals ik dat ook ben. Houd vast aan uw gewoonte, voortreffelijke man, maal uw graankorrels, prijs uw keuken: als die u maar vrolijk maakt. Ik ben geen wet voor iedereen. Als u het mij wil geven, dan neem ik uw voedzame brood. De honger overvalt mij en wie de hongerige voedt, verkwikt zijn eigen ziel: zo spreekt de wijsheid.
Deze gelijkenis geef ik u: het gemoed van een molenaar is als die van een krijger, hij strijdt met de wind via de wieken van zijn molen. Laat uw deugd niet met luchtstromen van het aardse wegvliegen.”
Toen antwoordde de oude molenaar Zarathoestra: “Vreemd is het, Zarathoestra weet niet veel van molenaars en toch heeft hij gelijk met wat hij over hen zegt. En neem nu deze kleine waarheid van mij aan, een brood met een heilbrengende geur, gemaakt van zelfgemalen meel.”
“Schenk mij uw kleine waarheid, molenaar,” zei Zarathoestra. En de schenkende molenaar sprak: “Gaat u het brood aanstonds eten? Vergeet dan het mes niet. Eet en vaarwel!”

Zo sprak Zarathoestra
©Inostrate, 2017

ouroboros kl fil

ouroboros van hartig brooddeeg, symbool van eeuwige wederkeer


Hoe maak je het molenaarsbrood voor Zarathoestra?

Wat heb je hiervoor nodig?
500 gr bloem
100 gram roggemeel
20 gram olijfolie
8 gram gedroogde instantgist
20 gram citroensuiker
11 gram zout
4 eetlepels gedroogde stukjes zongedroogde tomaat in water of olie geweld
40 gram tomatenpuree uit een blikje
2 theelepels pittige kipkruiden met paprikapoeder erin
2 eetlepels gedroogde oregano
320-340 gram lauw water
vulling:
20 gram zonnebloempitten
20 gram pompoenpitten
garnering:
2 zwarte olijven als ogen
een paar lepels losgeklopt ei om te bestrijken

De bereiding:

Doe bovenstaande ingrediënten, behalve vulling en garnering, met als laatste het water in een mengkom en kneed er een soepel en glad deeg van. Voeg hierna de zaden en pitten toe en kneed deze nogmaals goed door.
Laat dit afgedekt 60 minuten rijzen op een warme en tochtvrije plaats.

Sla het deeg nadat het gerezen is plat, kneed het kort door en verdeel het in drie gelijke stukken en maak hier lange strengen van met een doorsnede van ongeveer 3 1/2 centimeter. Als het deeg hiervoor nog wat stug is  kan het nog even 10 minuten rusten. Laat deze lange strengen 10 minuten afgedekt rusten om soepeler te worden.
Vlecht van de 3 strengen een slang, maak een open bek en een taps toelopende smallere staart en leg de staart in de open bek. Druk twee zwarte olijven vrij diep in zijn kop als ogen want deze rijzen omhoog.
Leg deze ouroboros op een bakplaat bekleed met bakpapier, dek hem af en laat hem nogmaals 30 minuten rijzen.
Verwarm de oven voor op 200 graden Celsius.
Vlak voor het bakken het brood dun met losgeklopt ei bestrijken voor glans.
Bak het slangenbrood daarna gaar in ongeveer 25 minuten. Door de tomatenpuree in het deeg kleurt het brood sneller bruin, leg er daarom de laatste 10 minuten aluminiumfolie over.
Het brood af laten koelen op een rooster. Het smaakt heerlijk met kruidenboter erop.
Nog meer Nietzsche-gebak:

 

Hartige pizzabroodjes en pizzabodem – glutenvrij

Toen ik laatst een pizza wou gaan bakken en het deeg had gemaakt, kreeg ik dit idee voor deze pizzabroodjes. Het werden hartige glutenvrije platbroodjes met veel krokante korst en dat beviel erg goed. De vier soorten meel die erin zitten, geven net de goede eigenschappen voor een knapperig en  mooi licht deeg. De pizzakruiden en een klein beetje citroensuiker geven een heerlijke smaak. Ik koos een grotere bloemvorm  voor het uitsteken van het deeg en de pizzabroodjes zien er nu zomers en vrolijk uit.
Ze zijn geschikt om mee te nemen naar je werk of een picknick en makkelijk te beleggen of te roosteren. Dit glutenvrije deeg bevat deze keer alleen gist als rijsmiddel en heeft een wat langere rijstijd nodig. Het recept is ook geschikt voor twee glutenvrije pizzabodems.
Kies alle meelsoorten glutenvrij. Kijk ook hier voor informatie over glutenvrije meelsoorten en naar de stoomcursus glutenvrij broodbakken voor extra baktips. Thee- en eetlepels in het recept zijn echte maatlepels.

glutenvrije pizzabroodjes

glutenvrije pizzabroodjes

Wat heb je nodig voor 11 glutenvrije pizzabroodjes of 2 pizzabodems?

50 gram tapiocameel
50 gram havermeel
90 gram maismeel (lichte polentakwaliteit)
70 gram rijstemeel
7 gram fiberhusk
10 gram citroensuiker
5 gram instant gistkorrels
5 gram bakkerszout
1 theelepel pizzakruiden AH, Tiger
mespunt knoflookpoeder
180 gram lauwwarm water
1 ei
1 eetlepel olijfolie
garnering:
eigeel plus water
pizzakruiden AH. Tiger

De bereiding:

Weeg alle ingrediënten nauwkeurig af en doe ze in een mengkom in de volgorde van het recept.
Roer de droge ingrediënten goed door met een garde en als het deeg dikker wordt als je de natte ingrediënten toevoegt, meng je verder met een rubberen spatel.
Laat het deeg 1 uur rijzen op een warme plek, afgedekt met een dunne, schone plastic zak bijvoorbeeld op een pak kranten op een warme radiator of op een  pan met warm water. 

Strooi na het rijzen licht wat maismeel op je werkblad en vlij het deeg hier voorzichtig op.
Niet meer het deeg doorkneden, de gevormde lucht moet zo veel mogelijk behouden blijven.
Druk het voorzichtig plat met vochtige vingers tot een deegplak van 24 centimeter.  Is het deeg toch nog wat te slap dan kun je voorzichtig een beetje maismeel erdoor kneden.
Steek er met een geribbeld rond steekvormpje broodjes uit. Mijn vormpje had een doorsnede van 71/2 centimeter.
Leg de broodjes op een bakplaat met bakpapier. Bestrijk ze met eigeel gemengd met een theelepel water en strooi er wat pizzakruiden over.

Laat de broodjes nogmaals een half uur rijzen op een warme plek.

Verwarm de oven voor op 200 graden Celsius. Zet in de oven een vuurvast schaaltje met water voor stoomvorming. Let op voor hete stoom bij het openen van de oven.
Zet de vormpjes voorzichtig in de oven om de lucht in het beslag te behouden.
De pizzabroodjes zijn gaar, licht in gewicht en goudbruin in ongeveer 15 minuten. Haal de broodjes uit de vorm en laat ze uitdampen op een rooster.
De broodjes zijn goed in te vriezen en ook heerlijk bij een zomerse barbecue.

Het deeg is ook geschikt voor wel twee pizzabodems.
Neem hiervoor na de eerste rijs een vel bakpapier op je werkblad. Verdeel het deeg in twee bollen.
Druk het eerst met je vingers zover mogelijk uit en rol het daarna dunner uit met een deegrol. Probeer zo min mogelijk maismeel toe te voegen. Leg het deeg dan met het bakpapier op de bakplaat en laat het de tweede keer laten rijzen zoals voor de broodjes.
Bak de pizzabodem eerst 8 minuten vóór en daarna beleggen met een gare en warme vulling. Neem niet te veel vulling en maak deze niet te nat dan wordt het een perfecte glutenvrije pizza. Gestoofde of gegrilde paprika, courgette, aubergine met wat geraspte kaas erop bijvoorbeeld is geschikt.  Bak de pizza met de vulling nog ongeveer 7 minuten na, tot de rand goudbruin is en de vulling bubbelt. Zo krijg je deze glutenvrije pizza het knapperigst is mijn ervaring.

Hartige piebroodjes voor Valentijn – bevat gluten

Deze lieve broodjes zijn gemaakt van een hartig piedeeg met gist.
Ze zijn knapperig, smaken heerlijk hartig en zijn strak van vorm.
Deze hartige broodjes smaken zijn lekker als bijgerecht bij een warme maaltijd of om je geliefde eens te verrassen bij het ontbijt of de lunch op Valentijnsdag.
Het kneden van dit deeg moet kort zijn om de vastere structuur te krijgen dus het is vrij snel klaar.
Maismeel geeft een knapperige korst en een mooie gele kleur waarbij de lichte kaassmaak goed aanvult. De zaden en pitten geven het deeg extra bite.
Dit piedeeg met gist is ook geschikt voor een bijzondere pizzabodem. Laat dan de zaden en pitten weg uit het recept.

hartige piebroodjes

hartige piebroodjes voor Valentijn

Wat heb je nodig voor 14 hartige piebroodjes?

7 gram gedroogde gist
50 gram maismeel
50 gram tarwebloem
150 gram fijn volkorentarwemeel
1 eetlepel sesamzaad
1 eetlepel pompoenpitten
2 eetlepel zonnebloempitten
1/2 eetlepel maanzaad
30 gram harde kaaspoeder ( bijvoorbeeld Grozette)
2 eetlepel sinaasappelsuiker
1/2 theelepel zout
75 gram koude plantenmargarine
115 cc water op kamertemperatuur
1 eidooier
olijfolie voor insmeren
garnering:
1 eiwit en 2 eetlepels water
1 eetlepel maanzaad

De bereiding:

Zet alle ingrediënten klaar en weeg ze af. Zorg voor een warme omgevingstemperatuur en vermijdt tocht.
Meng eerst de meelsoorten, het zout en de gist en de sinaasappelsuiker en de kaaspoeder en de zaden en pitten in een grote deegkom door elkaar.
Verdeel de margarine in heel kleine stukjes en meng deze snel met het droge meelmengsel tot een kruimelstructuur.
Voeg aan dit mengsel de eidooier en het water toe en meng dit kort tot een gladde deegbal. Met een mixer of kneedmachine gaat dit snel. Lang kneden hoeft dus niet!
Leg deze deegbal in een kom die met wat olijfolie is ingesmeerd en rol hier de bal doorheen. Dek dit af met huishoudfolie en laat dit 1 uur rijzen.

Kneed het daarna kort door, het deeg moet vast blijven.

Verdeel het deeg in 14 stukjes en maak er daarna strengetjes van (ongeveer 28 gram per stuk). Maak van elk strengetje een hartvorm en knijp onderaan voor een spits uiteinde.
Bestrijk de harten met het eiwit, gemengd met water en bestrooi ze licht met maanzaadjes.
Laat ze een half uurtje afgedekt rijzen.

Verwarm de oven voor op 200 graden Celsius
en bak de piebroodjes in 12 minuten gaar en mooi bruin.
Door het maismeel blijft het deeg wat lichter, de kaas geeft het weer een donkere tint.
De broodjes zijn goed in te vriezen en lekker als ze warm opgediend worden.
Lekker met kaas of met een luxe smeersel zoals humus, een kruidenpesto of een tapenade van olijven of tomaat.

Tip voor carnaval:

Hartig paprikarondje – glutenvrij

Soms heb je trek in een glutenvrij hartig hapje maar kant en klare snacks bevatten veel vet en zout. Dit zelfgemaakte knapperige en pittige koekje is in zijn soort niet al te vet en het is gemaakt met sojameel waardoor het vol van smaak is. Sojameel is niet zo lang houdbaar en dit glutenvrije recept kun je gebruiken om een restje van dit romig smakende meel snel op te maken. De smaakmakers in dit hapje zijn pitten en zaden, dille en grillkruiden met paprikapoeder waardoor de koekjeskleur licht oranje wordt. Sinaasappelsuiker zit er in voor het tikkeltje zoet en de frisse smaak.
Kies alle meelsoorten en het bakpoeder glutenvrij.

glutenvrije paprikarondjes

glutenvrije paprikarondjes

Wat heb je nodig voor 20 paprikarondjes?

50 gram sojameel
75 gram maismeel
75 gram havermeel
1/4 theelepel fiberhusk
4 gram bakpoeder
3 gram zout
20 gram zonnebloempitten
1/2 theelepel dilletopjes
5 gram grillkruiden met paprika
1 eetlepel sinaasappelsuiker
85 gram plantenmargarine
1/2 ei
3-4 eetlepels water
garnering:
1/2 ei
1 theelepel water
1-2 eetlepels pompoenpitten

De bereiding:

Meng de meelsoorten samen met de bakpoeder. Voeg de fiberhusk en het zout toe, de pitten, de kruiden en de sinaasappelsuiker.
Snij de margarine in blokjes door het meelmengsel en maak er kruimels van.
Voeg dan het halve ei en het water toe en maak er snel een licht vochtig en soepel deeg van. Niet te lang kneden.
Maak er een bal van, wikkel hem in huishoudfolie en laat even opstijven.
Na een half uurtje koelen het deeg tot een worst rollen en er 20 plakjes van maken. Maak er eerst  balletjes van en plet deze balletjes daarna met een deegschraper of brede spatel tot ongeveer 1 centimeter dikte.
Verwarm ondertussen de oven voor op 175 graden Celsius.
Bestrijk de paprikarondjes met het losgeklopte ei en het water en bestrooi ze daarna met de pompoenpitten.
Bak ze lichtbruin, gaar en knapperig in circa 12 minuten.
Ze zijn dan lichtbruin aan de onderkant en bovenop oranjegeel.

Lekker bij een glaasje wijn of een sapje en leuk bij een picknick.

Kaaskoekjes met rozemarijn – glutenvrij

Als je eens wat anders wil bij alle zoetigheid in december dan is dit een fijn recept. Een heerlijk geurend boterkoekje met Parmezaanse kaas en verse rozemarijn dat iedereen, ook zonder glutenvrij dieet, lekker zal vinden. Parmezaanse kaas is een droge smakelijke kaas waarvan een beetje al genoeg is om dit koekje zijn naam te geven. Iets sinaasappelsuiker of geraspte sinaasappelschil versterkt de smaken nog meer.
Kikkererwtenmeel is een meelsoort die heel goed in hartig gebak past en een mooie kleur geeft. Als variatie op rozemarijn kun je  bijvoorbeeld pizzakruiden of provencaalse kruiden zonder zout kiezen. Heb je geen verse rozemarijn dan kun je 1/2 theelepel gedroogde rozemarijn nemen. De rozemarijn-kaaskoekjes kun je invriezen als je ze goed verpakt maar met alle komende feestdagen komen ze vast wel op.
Kies alle meelsoorten en het bakpoeder glutenvrij.

glutenvrije kaaskoekjes met rozemarijn

glutenvrije kaaskoekjes met rozemarijn

Wat heb je nodig voor een bakplaat vol rozemarijnkaaskoekjes?

50 gram kikkererwtenmeel
75 gram havermeel
25 gram tapioca
1/2 theelepel bakpoeder
snuf zout
40 gram geraspte Parmezaanse kaas
1 theelepel verse rozemarijn
85 gram koude plantenmargarine
1 theelepel sinaasappelsuiker
1 eidooier
garnering: losgeklopt ei

Bereiding:

Verwarm de oven voor op 175 graden Celsius.
Weeg alle meelsoorten en het bakpoeder af en zeef ze in een grote kom.
Voeg het zout en de rozemarijn en de Parmezaanse kaas toe.
Snij de margarine in blokjes en meng deze snel met de sinaasappelsuiker of geraspte sinaasappelschil door de droge bestanddelen. Voeg als het geheel kruimelig wordt de eidooier toe.
Al snel ontstaat nu het stevige boterdeeg. Is het deeg te zacht laat het dan een half uurtje koelen in de koelkast.
Rol het deeg daarna uit met een deegrol tot een halve centimeter en steek het uit met een klein bakvormpje naar keuze. Iets havermeel erbij is nodig om het deeg niet aan het werkblad of deegrol te laten plakken.
Leg de kaaskoekjes op een bakplaat met bakpapier en bestrijk ze dun met losgeklopt ei voor een mooie glans.

Bak de koekjes lichtbruin in ongeveer 11 minuten. Als de onderzijde gaat kleuren en de koekjes lekker ruiken dan zijn ze goed.
Laat ze uit de oven nog even op de bakplaat liggen om steviger te worden en plaats ze dan op een rooster om af te koelen.

De kaaskoekjes zijn geschikt als een snack bij een kerst- of oudejaarsfeest.
Fijne glutenvrije feestdagen!

Blijf op de hoogte wie er aan de beurt is  voor de blogactie van vele glutenvrije bloggers: #decemberglutenvrij op het introductieblog.